Gʻarib

Gʻarib (ar. غريب – chetdan kelgan) – aruz bahrlaridan biri, chetdan yangi qoʻshilgani uchun shunday nomlangan. U yangi degan maʼnoda jadid bahri deb ham nomlanadi. 2 ta foilotun (– v – – / – v – –) va 1 ta mustafʼilun (– – v –) asllarining takroridan hosil boʻladi. Asosan, arab sheʼriyatiga xos boʻlib, oʻzbek sheʼriyatida qoʻllanmagan. Navoiy “Mezon ul-avzon”da:

Iki ruxsoring erur gul chaman aro,

Araqing yuz uza shabnam suman aro, –

baytini gʻarib (jadid)i musaddasi maxbun vazniga misol sifatida keltirgan. Boburning “Muxtasar”ida Gʻ. bahrining oʻn bir vazni sanalib, ularning har biriga turkiy tilda bitilgan maxsus baytlar misol qilingan.

Ғариб (ар. غريب – четдан келган) – аруз баҳрларидан бири, четдан янги қўшилгани учун шундай номланган. У янги деган маънода жадид баҳри деб ҳам номланади. 2 та фоилотун (– v – – / – v – –) ва 1 та мустафъилун (– – v –) аслларининг такроридан ҳосил бўлади. Асосан, араб шеъриятига хос бўлиб, ўзбек шеъриятида қўлланмаган. Навоий “Мезон ул-авзон”да:

Ики рухсоринг эрур гул чаман аро,

Арақинг юз уза шабнам суман аро, –

байтини ғариб (жадид)и мусаддаси махбун вазнига мисол сифатида келтирган. Бобурнинг “Мухтасар”ида Ғ. баҳрининг ўн бир вазни саналиб, уларнинг ҳар бирига туркий тилда битилган махсус байтлар мисол қилинган.