Mulammaʼ

Mulammaʼ (ar. ملمع – yarqiroq, rang-barang) – mumtoz adabiyotdagi sheʼriy sanʼat, bir baytni ikki yoki undan ortiq tilda yozish. Mumtoz shoirlar, asosan, arab va fors, arab va turkiy (oʻzbek), fors va turkiy (oʻzbek), arab va ozarbayjon, keyinchalik oʻzbek va rus, tojik va rus tillarida M. bitganlar. M.ning ikki tildan foydalanilgan turi shiru-shakar, uch tildan foydalanilgan turi shahdu-shiru-shakar deb ataladi. Mas., Mashrabning:

Mendin salome ba suyi jonon,

Ey bod, yetkur arzi gʻaribon,

yoki:

Az dardmi tu namonda sabram,

Emdi ketarman taxti Sulaymon, –

baytlari oʻzbek va fors tillarida yozilgan boʻlib, ular shiru-shakar usuliga misol boʻla oladi. Fuzuliyning:

Qad anoral-ishqa lil ushshoqi minhojal xudo

Soliki rohi haqiqat ishqa aylar iqtido, –

bayti esa shahdu-shiru-shakarga misol boʻlib, u arab, fors va turkiy tillarda yozilgan.

Муламмаъ (ар. ملمع – ярқироқ, ранг-баранг) – мумтоз адабиётдаги шеърий санъат, бир байтни икки ёки ундан ортиқ тилда ёзиш. Мумтоз шоирлар, асосан, араб ва форс, араб ва туркий (ўзбек), форс ва туркий (ўзбек), араб ва озарбайжон, кейинчалик ўзбек ва рус, тожик ва рус тилларида М. битганлар. М.нинг икки тилдан фойдаланилган тури ширу-шакар, уч тилдан фойдаланилган тури шаҳду-ширу-шакар деб аталади. Мас., Машрабнинг:

Мендин саломе ба суйи жонон,

Эй бод, еткур арзи ғарибон,

ёки:

Аз дардми ту намонда сабрам,

Эмди кетарман тахти Сулаймон, –

байтлари ўзбек ва форс тилларида ёзилган бўлиб, улар ширу-шакар усулига мисол бўла олади. Фузулийнинг:

Қад анорал-ишқа лил ушшоқи минҳожал худо

Солики роҳи ҳақиқат ишқа айлар иқтидо, –

байти эса шаҳду-ширу-шакарга мисол бўлиб, у араб, форс ва туркий тилларда ёзилган.