Saʼdullo Quronov
Maqola · 2023 · Adabiy meros, 2023, 3-4-son
Maqolada yozuvchi Nazar Eshonqulning “Goʻroʻgʻli” romani modernizm yoʻnalishi, jumladan, F.Nitshe, J.Sartr, A.Kamyu kabi mutafakkirlarning falsafiy, adabiy-estetik qarashlari asosida tahlilga tortilgan. Adib oʻzining inson konsepsiyasini ekzistensial falsafa asosida yaratgani, milliy romanchiligimizda ilk bor absurd odamni konseptual ravishda, yirik epik koʻlamda badiiy tafakkur qilgani dalillangan. Kalit soʻzlar: modernizm, ekzistensializm, absurd odam, inson konsepsiyasi, badiiy konsepsiya,…
Saʼdullo Quronov
Maqola · 2023 · Sharq yulduzi jurnali, 2023, № 10
XIX asr oxiri va XX asr boshlarida F.Nitsshe, Z.Freyd, A.Bergson, K.Yung kabi faylasuf va ruhshunoslarning qarashlaridan taʼsirlangan bir guruh ijodkorlar sanʼatda yangi – modernizm yoʻnalishiga asos soladilar. Modernistlar olamni mantiqqa tayanmagan hissiy "tafakkur" asosidagina toʻlaqonli tushunish mumkin deb hisoblaydilar. Ular bunda mantiqiy-analitik mushohadaga qarshi turib, irratsional ongni yetakchi sanaydilar. Modernizmga kelib insonga boʻlgan munosabat oʻzgardi, odamning mavjudlikdagi…
Saʼdullo Quronov
Tezis · 2021 · Oʻzbek adabiyotshunosligining dolzarb muammolari respublika anjumani. Urganch, 2021
Inson konsepsiyasi adabiyotshunoslikning muhim muammolaridan biri hisoblanadi. Zero, inson barcha moddiy va maʼnaviy tushunchalar, jumladan, adabiyotning markazida turadi. Ijodkor olamni bilish yoʻlida inson ruhiyatini taftish qiladi, uning murakkab taqdiriga nazar soladi. Inson vositasida zamonni va makonni oʻrganadi. Ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy, madaniy, falsafiy qarashlarini ilgari suradi. Shunday ekan, inson konsepsiyasi muammosini oʻrganish barobarida muayyan davr adabiyotini baholash,…
Dilmurod Quronov
Suhbat · 2015 · «Talqin imkonlari» toʻplamidan
(Yozuvchi U.Hamdam bilan suhbat) Ulugʻbek Hamdam: Sir emas, keyingi qariyb yigirma-yigirma besh yil mobaynida davr tubdan oʻzgardi. Bu degani shuki, yangi davrga xos boʻlgan kayfiyat ham paydo boʻldi. Demak, istaymizmi-yoʻqmi, yangilangan kayfiyatni oʻz asarlarida aks ettiruvchi avlod ham voyaga yetgan boʻlishi kerak. Agar shunday boʻlsa, qani ular? Nega “manaman” deya koʻzga tashlanmayapti? Bu gapni yana shuning uchun aytayapmanki, davralarda koʻpincha 70-yillar avlodidan keyin bizda boshqa…
Saʼdullo Quronov
Tezis · 2015 · Xalqaro ilmiy konferensiya materiallari. Nukus, 2015
Mazkur maqolada mifologik obrazning modern sheʼriyatdagi vizual ahamiyati va Faxriyor ijodida tasviriylikning oʻrni masalalari badiiy sintez muammosi tegrasida tadqiq etiladi. Tayanch soʻzlar: Vizual obraz, badiiy sintez, mifologik qahramon, tasviriy sanʼat, intertekstual oʻyin, impressionizm, modernizm. Modernizm yoʻnalishida ijod etuvchi sanʼatkorlarda mif, qadimgi afsona va rivoyatlarga qiziqish yuqori boʻlgan. Ayniqsa, bu yoʻnalishning F.Kafka, T.Mann, B. Brext, J.Joys kabi mashhur…
Saʼdullo Quronov
Maqola · 2013 · Ilmiy xabarnoma (ADU), 2013, № 1
На примерах произведений поэта-модерниста Бахрама Рузимухаммада указывается процесс визуализации словесного образа в современной узбекской поэзии, выявляются и утверждаются основные факторы данного литературного явления. The article discusses interrelations of modernist trends in painting and literature. In the examples of the creative works of the poet-modernist Bahrom Pozimuhammad the author tries to show the process of visualization of fi gurative meaning of the word in modern Uzbek poetry,…
Dilmurod Quronov
Suhbat · 2001 · Jahon adabiyoti, 2001, № 9
D.Quronov: - Hurmatli domla, mana, XX asr ham poyoniga yetdi. Nihoyalanayotgan asr adabiyotimiz uchun ulkan burilishlar, oʻzgarish, yangilanish davri boʻlganligi shubhasiz. Milliy adabiyotimiz XX asrda yangilanish yoʻliga, jahon adabiyoti taraqqiyotining bosh oʻzaniga oʻtib olganligi maʼlum. Asr sarhisobi boshlangan ekan, adabiyotshunoslik oldida milliy adabiyotimizning tarqqiyot yoʻlini tadqiq etish, undagi burilishlar, rivojlanish va depsanishlarning ildizlarini ochib berish vazifasi…
Saʼdullo Quronov
Maqola
XIX asr oxirlariga kelib falsafa va sanʼatda borliqni oʻzga bir yoʻsinda anglashga, ifodalashga urinishlar kuchayadi. F.Nitsshe, Z. Freyd, A.Bergson, U.Jeyms kabi mutafakkirlarning qarashlaridan taʼsirlangan ijodkorlar sanʼatga yangi, modernizm yoʻnalishini olib kirdilar. Bu yoʻnalishning ustuvor xususiyatlari reallikni rad etish asosiga qurila boshlandi. Oʻtgan asrning soʻngiga kelib modernizm oʻzbek adabiyotiga ham kuchli taʼsir koʻrsata boshladi. Faxriyor, Nazar Eshonqul, Bahrom…
Saʼdullo Quronov
Maqola
Maqolada modern sheʼriyat rangtasvirning modern yoʻnalishlari bilan toqqoslanadi. Oʻzbek modern sheʼriyati namunalari misolida badiiy obrazning vizuallashuvi, sanʼatlar oʻrtasidagi sintezning ahamiyati tadqiq etiladi. Kalit soʻzlar: badiiy sintez, poeziya, rangtasvir, vizual sanʼatlar, tasviriy ifoda, impressionizm, modernizm, grafik sheʼrlar. Oʻzbek modern sheʼriyatining taniqli nomoyandasi Bahrom Roʻzimuhammad oʻzining “Choʻlpon – tong yulduzi demak” nomli kitobida sanʼatlarning oʻzaro…
Saʼdullo Quronov
Maqola · Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati gazetasi
Adabiyotshunosligimiz oʻtgan davr mobaynida qizgʻin munozaralarga sabab boʻlgan modernizm masalasida yakuniy xulosalarga kelib ulgurmasidan, postmodernizm deb atalmish yangi bir yoʻnalishga toʻqnash kelmoqda. Adabiyot ilmiga doir asarlarda bu terminni bot-bot uchratishga, soha vakillari tomonidan “u postmodernchi”, “bu postmodern asar-da...” qabilidagi gaplarni tez-tez eshitishga koʻnikkan boʻlsak-da, oʻzbek adabiyotining biron namunasi shu nuqtai nazardan jiddiy tahlilga tortilganini, umuman,…
Saʼdullo Quronov
Maqola
Keyingi davr oʻzbek nasri haqida soʻz borarkan, kishi eʼtiborini, avvalo, bu jarayondagi rang-baranglik oʻziga tortadi. Zero, milliy adabiyotimizda yaratilayotgan asarlar nafaqat mazmun-mohiyatiga koʻra, balki ifoda shakllari jihatidan ham xilma-xillik kasb etmoqda. Albatta, bunga tabiiy hol sifatida qarasak oʻrinli boʻlar, chunki xozirgi globallashuv davrida biror shaxs yoxud butun bir ijtimoiy guruhning biror ruhiy-maʼnaviy holatda muqim yashashi qiyin. Xuddi shu hol oʻzbek adabiyotida ham…
Saʼdullo Quronov
Maqola
XXI asr axborot asri. Fan-texnika, kommunikativ vositalarning hadsiz rivoji davr kishilariga tarqoq kayfiyatlarni ulashmoqda. Olam bugungi kun kishisi uchun turli rakurslardan akslanmoqda. Dunyoda sodir boʻlayotgan tezkor oʻzgarishlar, siyosiy-iqtisodiy vaziyat, oʻziga xos demokratik tamoyillar kishi xayolini shoshiradi, uning azaliy maqsad va vazifalariga taʼsir etadi. Fan taraqqiyoti ham shunga monand. Yaʼni postnoklassik fan oʻzidan oldingi metodlarni rivojlantirgan, eksprementlar jarayonida…